Z pradziejów terenów Gminy Izabelin

Po ustąpieniu lodowca wody Prawisły stopniowo opadały. Rzeka malała, nurty jej zmieniały bieg, tworzyły się piaszczyste wydmy, które przez dzieje ukształtowała woda i wiatry w obecne wały wydmowe Puszczy Kampinoskiej, oddzielone dolinami bagien i łąk aż po południowy taras pradoliny Wisły.

W pradolinie tej rozciąga się obecna Puszka Kampinoska ciągnąca się od Warszawy na wschodzie po Bzurę zachodzie. Na południe sięga do południowego jej tarasu po Babice, Borzęcin i Zaborów, Leszno, Kampinos. Obszar ten  przynależy do Kotliny Warszawskiej. Gmina Izabelin utworzona w 1995 roku zajmuje część puszczy we wschodniej części w sąsiedztwie Warszawy.

Na terenie Puszczy Kampinoskiej pierwsi lidzie pojawili się pod koniec paleolitu – starszej epoki kamiennej około 10 tysięcy lat temu. Klimat wtedy był zimny, tundrowy. Byli to sezonowi wędrowcy – łowcy. Przybywali Wisłą z południa a ich obecność związana była z kulturą świderską (9000-8000 tys. lat pne). Obozowali na wydmach i polowali głównie na renifery. O ich pobycie świadczą ślady obozowisk i kamienne groty strzał o kształcie liścia wierzby.

1919 roku znaleziono 9 krzemieni, które obecnie przechowywane są w Państwowym Muzeum Archeologicznym w Warszawie (PMAI/4908). Znalezisko to dokumentuje stanowisko archeologiczne 55-64/13, które odpowiada oznaczonemu stanowisku 56-64/11, zlokalizowanemu na południowej stronie drogi, ulicy 3-go Maja w Laskach pasie wydm cichowszczyzny i dalej na zachód koło cmentarza Wojennego w Izabelinie. Jest to jedno z najstarszych stanowisk obecności ludzi w tej okolicy.

W mezolicie – średniej epoce kamiennej (8 tys. do 4 tys. lat pne) klimat znacznie się ocieplił i był podobny do naszego. Stopniowo wyrosła bujna roślinność a lasy zapełniały się zwierzyną – były tu łosie, tury, żubry, dziki. Renifery i ich łowcy odeszli na północ. Przybywali nowi osadnicy a ich życie tu stabilizowało się Obok polowania trudnili się zbieractwem, rybołówstwem i zaczęli hodować zwierzęta. Pobyt stawał się pół osiadły. Ludzie mezolitu żyli w grupach rodowych. Obozowali dalej na wydmach blisko wody.

Stanowisko mezozoiczne zlokalizowano na miejscu wcześniejszego z epoki paleolitu w pasie wydm po południowej stronie drogi ul. 3-go Maja w Izabelinie od strony Lasek. Na stanowisku 55-64/11 znaleziono 3 krzemienie (narzędzia), odkryte w latach dwudziestych XX wieku, przechowywane w PMA nr inwentaryzacyjny 5/6945 (Lit. Poz. 51 s 95)3

W neolicie – młodszej epoce kamienia (od 4 tys. do 1800 roku pne.) nastąpiło dalsze ocieplenie. Lasy stopniowo ustąpiły stepowi. Z nad Dunaju przybywali nowi osadnicy – hodowcy i rolnicy. Nieśli oni swoją wysoką kulturę i jej zdobycze – garncarstwo, tkactwo, udoskonaloną obróbkę kamienia, rogu i drewna. Umieli produkować żywność i hodować zwierzęta na dużą skalę. Rolnicy i hodowcy potrzebowali żyznych gleb dlatego osadnictwo ich rozwinęło się na dobrych glebach Równiny Błońskiej, na obrzeżach Puszczy Kampinoskiej.

Osadnictwo na obecnych terenach puszczy stopniowo zanikało. Nieliczne jego ślady z początków neolitu odkryto na terenie Sierakowa, Lasek i Izabelina.

W Sierakowie na stanowisku 55-64/4 przy drodze po wschodniej stronie wsi znaleziono 14 fragmentów ceramiki, 3 krzemienie w tym fragmenty siekierki z okresu kultury pucharów lejkowatych. Odkrycia dokonał Stefan Woyda 1985 roku a znalezisko przechowywane jest w MSHM nr inwentaryzacyjny 976. W laskach na stanowisku 55-64/1 Stefan Woyda znalazł neolityczny krzemień przechowywany również w MSHM nr inwentaryzacyjny 983. Na stanowisku 55-64/1 na wydmach po południowej stronie drogi, ulicy 3-go Maja w Izabelinie, w miejscu wcześniejszych stanowisk z paleolitu i mezolitu znaleziono 7 krzemieni w tym 4 grociki neolityczne z okresu kultury amfor kulistych. Znalezisko przechowywane jest w PMA w Warszawie I 6945. Osadnicy tych kultur trudnili się głównie hodowlą.

Epoka brązu trwała od 1800 do 750 roku pne, następowała tu powoli, brak było miejscowego surowca. Klimat nadal sprzyjał osadnictwu ale rozwijało się ono na obrzeżach , natomiast na terenie puszczy stopniowo zanikało. Tylko w Truskawiu i Pociesze znaleziono bliżej nie określone fragmenty ceramiki. Odkrycia tego dokonał Stefan Woyda 1985 roku w Truskawiu na stanowisku 55-64/6 i 55-64/9 znalazł po 1 fragmencie ceramiki a w Pociesze na stanowisku 55-64/12 6 fragmentów ceramiki kultury trzciżeckiej.

Epoka żelaza nastąpiła w połowie VIII wieku pne, kiedy to w Italii założono miasto Rzym – Rome. Klimat wtedy oziębiał się wzrastała wilgotność. Przybywało lasów. Kwitło osadnictwo na obrzeżach puszczy a szczególnie na Równinie Błońskiej. W okresie halsztackim zaczęła się tu rozwijać umiejętność produkcji żelaza, które wytapiano z rudy darniowej, łąkowej w dymiarkach. Na dużą skalę hutnictwo rozwinęło się w dolinie Utraty Rokitnicy, Maszynki około I wieku i trwało po IV wiek Ne. Najbliższe Izabelina osady hutnicze były w Babicach Koczargach, Borzęcinie.

Na terenie gminy Izabelin na stanowisku nr 15 w Hornówku (podawane też jako stanowisko w Izabelinie) przy ulicy 3-go Maja naprzeciw ulicy Tetmajera na górce znaleziono przypadkowo w 1954 roku skarb – 2 denary rzymskie z okresu wpływów rzymskich. Znalezisko przechowywane jest w Muzeum Narodowym w Warszawie. W Truskawiu znaleziono 2 fragmenty ceramiki również z okresu rzymskiego, stanowisko 55-64/10. W Sierakowie na stanowisku 55-64/5 znaleziono 1 fragment ceramiki z okresu kultury łużyckiej.

W okresie wielkich wędrówek ludów około V wieku były w Europie, w tym i na ziemiach polskich wielkie migracje ludności oraz ciągłe wyniszczające walki. Poziom życia cofnął się. Podaje się że w VI wieku przybyli Słowianie.

Stopniowo pod wpływem rozwijającego się chrześcijaństwa w Europie, wzorem organizacji Kościoła Katolickiego tworzyła się cywilizacja chrześcijańska. Najwcześniej rozwinęło się państwo Franków a jego rozkwit nastąpił w czasach Karola Wielkiego około 800 roku, stąd u Słowian tytuł króla pochodzi od imienia Karola Wielkiego. Odchodził do przeszłości świat pogański. Na bazie wiary chrześcijańskiej w Europie upowszechnił się nowy ład moralny, nowa chrześcijańska cywilizacja.

image

Poznaj Izabelin

Informacje

Czytaj Więcej
image

Autobusem

Komunikacja

Czytaj Więcej
image

Samochodem

Komunikacja

Czytaj Więcej
image

Lokalizacja

Mapy i plany

Czytaj Więcej